1. CyberKnife-д илүү тохирох түгээмэл нөхцөл байдал
• Голомт нь амьсгал эсвэл эрхтний хөдөлгөөнөөр мэдэгдэхүйц шилждэг (жишээ нь уушги, элэг, нойр булчирхайн орчмын зарим голомт).
• Голомт нь чухал бүтэцтэй маш ойр, тунгийн илүү нарийн хяналт шаардлагатай (жишээ нь гавлын дотор, нурууны ойролцоо гэх мэт).
• Өмнөх эмчилгээний дараа үлдэгдэл эсвэл дахилттай болсон голомт.
2. Түгээмэл өвчнүүд
• Толгой-хүзүү: Анхдагч хавдар, дахин туяа эмчилгээ
• Уушги: Эрт болон хожуу үеийн анхдагч уушгины хавдар, уушгины үсэрхийлэл хавдар
• Нойр булчирхай: Мэс засал хийх боломжгүй өвчтөн, мэс заслын өмнөх эсвэл дараах нэмэлт тунгийн туяа эмчилгээ
• Гавлын дотор: Тархины үсэрхийлэл, анхдагч хавдар, гурвалсан мэдрэлийн өвдөлт, артери-венийн мальформаци
• Элэг: Элэгний үсэрхийлэл, мэс засал хийх боломжгүй анхдагч элэгний хавдар
• Нуруу: Нурууны үсэрхийлэл хавдар, хоргүй хавдар, нугасны артери-венийн мальформаци
• Түрүү булчирхай: Бага эрсдэлтэй ба дунд эрсдэлтэй түрүү булчирхайн хавдар, дан эмчилгээний арга
1. Зүслэггүй, өндөр нарийвчлалтай эмчилгээ: CyberKnife нь олон чиглэлээс төвлөрүүлэн чиглүүлэх ба 3D тохирох тунгийн давхцуулах зарчмаар туяажуулалтыг зорилтот хэсгийн хэлбэр, байрлалд илүү нийцүүлнэ. Дүрсээр чиглүүлсэн засварын дэмжлэгтэйгээр миллиметрийн түвшин, зарим нөхцөлд дэд миллиметрийн түвшний нарийвчлалд хүрэх боломжтой. Эмчилгээ нь мэс заслын зүслэг шаарддаггүй, ихэнхдээ мэдээ алдуулалт шаарддаггүй тул явц харьцангуй хөнгөн.
2. Дүрсээр чиглүүлсэн бодит засвар: Динамик туяажуулалт илүү оновчтой Бодит цагийн дүрслэлээр динамик хяналтыг хэрэгжүүлж, туяажуулалт бүрийг аль болох хавдрын зорилтот хэсэгт чиглүүлэхийн зэрэгцээ эргэн тойрны хэвийн эдэд үзүүлэх нөлөөг багасгахад чиглэнэ.
3. Хөдөлгөөнтэй зорилтот хэсэгт илүү тохиромжтой Амьсгалын хөдөлгөөнөөр мэдэгдэхүйц шилждэг хэсгүүдэд (жишээ нь:уушги, элэг, нойр булчирхайн орчмын зарим голомт) CyberKnife нь 3D чиглэлээс өвчтөний байрлал, хавдрын байрлал болон амьсгалын хөдөлгөөний буцах холбоог даган хянаж, эмчилгээний явцад дүрсээр чиглүүлэн туяажуулалтын чиглэлийг бодит цагт засварлах боломжтой тул эмчилгээ бодит нөхцөлд илүү нийцэхэд тусална.
4. Гавлын дотор ба нурууны ойролцоо илүү нарийн Тархины эд, гавлын мэдрэл, нугас зэрэг чухал бүтэцтэй ойр голомтод илүү нарийн төлөвлөгөө боловсруулж, хатуу тунгийн хязгаарлалтын дор чухал эдийг боломжит хэмжээнд хамгаалахад чиглэнэ.
5. Курс харьцангуй төвлөрсөн, амбулаториор хийхэд дөхөм CyberKnife нь ихэвчлэн цөөн фракцтай туяа эмчилгээний схемд ашиглагддаг бөгөөд олон өвчтөн амбулаториор эмчилгээ хийлгэх боломжтой. Эмчилгээний тоо нь голомтын хэмжээ, байрлал, ойролцоох эрхтний тэсвэрлэх чадвараас хамааран хувь хүнд тохируулан тогтоогдоно (түгээмэл нь 1--5 удаа, зарим нөхцөлд илүү олон цикл шаардлагатай байж болно).
Манай эмнэлэг 2019 онд АНУ-ын Accuray компанийн зургаа дахь үеийн CyberKnife M6 роботон цацрагийн мэс заслын системийг (Хятад улсад анх удаа нэвтрүүлсэн төхөөрөмж) худалдан авч, хавдрын туяа эмчилгээний төвийн үндсэн тоног төхөөрөмжүүдийн нэг болгон ашиглаж эхэлсэн.2020 онд цацрагийн оношилгоо, эмчилгээний тусгай зөвшөөрөл авч, мөн оны 7 дугаар сарын 10-ны өдөр CyberKnife төхөөрөмжөөр анхны өвчтөнд эмчилгээ хийсэн.2026 оны 10 дугаар сард тус төхөөрөмжийг CyberKnife S7 систем болгон шинэчилж, шинэ үеийн VOLO автоматжуулсан оновчлолын хөдөлгүүрийг суурилуулсан. Энэхүү шинэчлэл нь хавдартай өвчтөнүүдэд роботын тусламжтай стереотактик цацрагийн мэс засал (SRS) болон стереотактик биеийн цацрагийн эмчилгээ (SBRT)-г илүү үр ашигтай, өндөр нарийвчлалтайгаар хийх боломжийг бүрдүүлж байна.
Манай эмнэлэг CyberKnife S7 болон олон төрлийн өндөр түвшний туяа эмчилгээний платформд тулгуурлан тохирох байдлыг нэн тэргүүнд баримталдаг: MDT олон салбарын хэлэлцүүлгээр эхлээд өвчтөн туяа эмчилгээнд тохирох эсэх, туяа эмчилгээ нь нийт төлөвлөгөөн дэх байр суурь, хэрэгжүүлэх цаг үеийг тодорхойлж, мэс засал, интервенц болон системийн эмчилгээтэй уялдааг сайн хангана.Үүний дараа туяа эмчилгээний баг голомтын байрлал, чухал бүтэцтэй зай, хөдөлгөөний нөлөө, тунгийн хязгаарлалт зэрэг хүчин зүйлсийг нэгтгэн үнэлж, хувь хүнд тохирсон төлөвлөгөө боловсруулан илүү тохирох платформ ба технологийн стратегийг сонгож, нэг төхөөрөмжөөр нэг хэвийн шийдэхээс зайлсхийдэг. Үүний зэрэгцээ туяа эмчилгээний баг бүх үе шатны чанарын хяналтыг хэрэгжүүлж, эмчилгээний өмнөх үнэлгээ, төлөвлөгөөний хяналт, эмчилгээний үеийн дүрсээр засвар, дараах хяналт,дахин үзлэгийг хамарсан хаалттай мөчлөгийн зарчимаар эмчилгээг илүү найдвартай, илүү хянах боломжтой байхад анхаардаг.
Дээрх үнэлгээ, төлөвлөгөө боловсруулах болон чанарын хяналтын хаалттай мөчлөгийн суурин дээр манай эмнэлгийн CyberKnife эмчилгээний үнэ цэнэ нь зөвхөн төхөөрөмжид бус, харин урсгалын залгамж чанар ба хамтын ажиллагааны үр ашигт оршдог. Бид өвчтөнд "нэг цэгийн" зарчимийг зорьж, эмнэлэгтээ дүрс оношилгооны үнэлгээ, төлөвлөгөөний хэлэлцүүлэг, төлөвлөгөө боловсруулах, эмчилгээ хэрэгжүүлэхийг гүйцэтгэн, шаардлагатай үед мэс засал, интервенц, системийн эмчилгээтэй жигд уялдуулах боломж бүрдүүлж, шилжүүлэг болон мэдээллийн тасалдлаас үүдэх тодорхойгүй байдлыг багасгахад чиглэнэ. Өвчтөний хувьд энэ нь илүү тодорхой, гол үе шатнууд илүү хянагдах боломжтой, эмчилгээ илүү тайван гэсэн үг.
Cyber Knife буюу “Гурван хэмжээст стереотактик цацрагийн мэс заслын робот” гэж нэрлэгддэг. Манай эмнэлгийн хавдрын эмчилгээний төвд ашиглагдаж буй зургаа дахь үеийн CyberKnife (M6) төхөөрөмжийг CyberKnife S7 систем болгон шинэчилсэн бөгөөд энэ нь стереотактик цацрагийн мэс заслын систем юм.Тус төхөөрөмж нь өндөр нарийвчлалтай, зургаан тэнхлэгт робот гар бүхий бөгөөд цацрагийг субмиллиметрийн түвшний нарийвчлалтайгаар (изоцентрийн нарийвчлал ±0.06 мм) бөмбөрцөг хэлбэрээр чиглүүлэн тусгах боломжтой. Өөрийн өвөрмөц, бодит хугацааны дүрс хянах технологид тулгуурлан эмчилгээний туршид хавдрын байрлал, өөрчлөлтийг динамикаар хянаж, амьсгалын хөдөлгөөн болон өвчтөний биеийн байрлалын шилжилтээс үүдэлтэй цацрагийн чиглүүлэлтийн алдааг автоматаар засварладаг. Ингэснээр цацрагийг хавдрын бай хэсэгт тасралтгүй, өндөр нарийвчлалтайгаар төвлөрүүлэх боломжийг бүрдүүлдэг. VOLO автоматжуулсан оновчлолын хөдөлгүүр нь CyberKnife S7 системийн “ухаалаг тархи” юм. Энэхүү хөдөлгүүр нь ухаалаг урвуу оновчлолын алгоритмд тулгуурлан, Accuray Precision эмчилгээний төлөвлөлтийн систем болон iDMS өгөгдлийн удирдлагын платформтой хослон ажилладаг. Ингэснээр туяа эмчилгээний төлөвлөгөөг ухаалгаар боловсруулах, эмчилгээний төлөвлөлт болон холбогдох өгөгдлийг нарийвчлан удирдах боломжийг олгодог.
1. Олон чиглэлээс төвлөрүүлэлт ба 3D тунгийн хэлбэржилт
CyberKnife нь стереотактик туяа эмчилгээ (SRS/SBRT)-ний ангилалд хамаарна. Хурдасгуур нь өндөр нарийвчлалтай робот гар дээр суурилагдсан бөгөөд өвчтөний эргэн тойронд олон өнцгөөс нарийн цацрагийн багцыг үүсгэж, төлөвлөгөөний дагуу хавдрын дотор 3D тунгийн давхцал болон нарийн хэлбэржилтийг хэрэгжүүлнэ. Ингэснээр зорилтот хэсгийн тун илүү төвлөрч, туяажуулалтын тархалт хавдрын хэлбэрт илүү нийцэх боломжтой бөгөөд эргэн тойрны хэвийн эдийн туяанд өртөлт харьцангуй буурахад чиглэнэ. Цацраг нь голчлон хавдрын эсийн ДНХ-д гэмтэл үүсгэн дарангуйлснаар эмчилгээний нөлөөг үзүүлнэ.
2. Дүрсээр чиглүүлэлт ба дагалт-хяналтын засвар
CyberKnife нь эмчилгээний өмнө болон эмчилгээний явцад дүрслэлтэй хослуулан байрлалын шалгалт, засварыг хийдэг. Амьсгал эсвэл эрхтний хөдөлгөөнд өртдөг голомтод нөхцөлөөс хамааран алт маркер дагалт эсвэл шууд дагалт зэрэг стратегийг хэрэглэж, хавдрын байрлалын өөрчлөлтөд тохируулан эмчилгээний явцад цаг тухайд нь засвар хийснээр туяажуулалт хавдрын бодит байрлалд илүү нийцэхэд тусална.
3. Ухаалаг оновчлол ба эмчилгээний төлөвлөгөөг автоматжуулан боловсруулах (VOLO)
VOLO автоматжуулсан оновчлолын хөдөлгүүр нь ухаалаг урвуу оновчлолын алгоритмыг ашиглан, хавдрын бай хэсэгт хүргэх цацрагийн тун болон эрсдэл бүхий эрхтнүүдэд тавигдах тунгийн хязгаарлалтыг үндэслэн цацрагийн туяаны чиглэл, жингийн хуваарилалтыг автоматаар тооцоолж гаргадаг.Уг систем нь ойролцоогоор 15 минутын дотор өвчтөн бүрийн онцлогт тохирсон, өндөр чанартай эмчилгээний төлөвлөгөө боловсруулах боломжтой бөгөөд төлөвлөгөөний оновчлолын хурдыг ойролцоогоор 90%-иар нэмэгдүүлдэг.Хавдар нь богино хугацаанд хурдан даамжирч буй өвчтөнүүд болон өөр хотоос Гуанжөү хотод ирж, эмчилгээг аль болох хурдан эхлүүлэх шаардлагатай өвчтөнүүдийн хувьд эмчилгээний төлөвлөгөө боловсруулахыг хүлээх хугацааг мэдэгдэхүйц богиносгох боломжтой.
4. Хиймэл оюун ухаанд суурилсан бодит хугацааны хяналт ба биеийн байрлалын засвар (Synchrony)
Амьсгалын хөдөлгөөнийг даган байрлал нь өөрчлөгддөг хавдрын голомтын хувьд шинэчлэгдсэн систем нь Synchrony® хиймэл оюун ухаанд суурилсан хавдрыг бодит хугацаанд хянах технологитой хослон ажилладаг. Энэхүү технологи нь эмчилгээний явцад хавдрын байрлалын өөрчлөлтийг тасралтгүй илрүүлж, цацрагийн чиглэлийг автоматаар засварлах боломжтой.Ингэснээр өвчтөн удаан хугацаанд амьсгалаа түгжин барих шаардлагагүй бөгөөд эмчилгээний явцад илүү тав тухтай байна. Энэ нь нэг удаагийн эмчилгээний хугацааг ойролцоогоор 15 минут хүртэл богиносгох боломжийг бүрдүүлдэг чухал хүчин зүйлсийн нэг юм.
1. Үнэлгээ ба бэлтгэл: Туяа эмчилгээний эмч өвчний байдал, өмнөх эмчилгээний түүх, дүрс оношилгооны мэдээлэлд тулгуурлан CyberKnife-д тохирох эсэхийг үнэлж, эмчилгээний зорилго ба цаг үеийг тодорхойлно.шаардлагатай үед MDT хэлэлцүүлэг хийж, мэс засал, интервенц болон системийн эмчилгээтэй уялдааг хангана.
2. Байрлал тогтоолт ба дүрс авах: Эмчилгээний хэсгээс хамааран биеийн байрлал бэхэлж, төлөвлөгөө боловсруулахад шаардлагатай нарийвчилсан дүрсийг авахын тулд байрлал тогтоолтын CT (шаардлагатай үед MRI,CT эсвэл 4D-CT-тай хавсарган) хийнэ. Хөдөлгөөний нөлөө тод илэрдэг голомтод зарим өвчтөнд дүрсээр чиглүүлэн байрлал тогтоох тэмдэглэгээ (жишээ нь алт маркер) суулгах шаардлага гарч болно, ингэснээр дагалт-хяналтын стратегийг хэрэгжүүлнэ.
3. Зорилтот хэсэг контурчлах ба төлөвлөгөө боловсруулах: Туяа эмчилгээний эмч зорилтот хэсэг болон хамгаалах шаардлагатай чухал эрхтнийг контурчилна.Эмнэлгийн физикч төлөвлөгөөний системд туяаны зам ба тунгийн тархалтыг оновчилж, шаардлагатай засварын стратегийг боловсруулна.Төлөвлөгөө бэлэн болсны дараа багийн хяналт,шалгалтаар баталгаажуулна.
4. Эмчилгээ хэрэгжүүлэх: Эмчилгээ бүрийн өмнө дүрсээр шалгалт хийж байрлалыг засварлана.Эмчилгээний явцад систем нь дүрсээр чиглүүлэн байрлалын хяналт хийж, шаардлагатай үед засвар,дагалтыг хэрэгжүүлэн төлөвлөгөөний дагуу олон өнцгөөс туяажуулалтыг гүйцэтгэнэ. Ихэнх тохиолдолд мэдээ алдуулалт шаардлагагүй бөгөөд эмчилгээг амбулаториор хийх боломжтой.
5. Хяналт ба дахин үзлэг: Эмчилгээ дууссаны дараа хяналтын төлөвлөгөөний дагуу дүрс оношилгоо болон холбогдох үзүүлэлтүүдийг давтан шалгаж, үр дүнг үнэлэн хянадаг.Зовиур илэрвэл,нэмэгдвэл цаг тухайд нь эмчтэй холбоо барьж, шаардлагатай арга хэмжээг авна.
1. CyberKnife эмчилгээнд хэдэн удаа туяажуулах вэ?
Хариулт: CyberKnife нь ихэвчлэн цөөн фракцтай эмчилгээ хэрэглэдэг бөгөөд олон төлөвлөгөө 1--5 удаад багтан дуусах боломжтой. Гэхдээ бодит тоо нь голомтын хэмжээ, байрлал, амьсгалын нөлөө байгаа эсэх, мөн ойролцоох эрхтний тэсвэрлэх чадвар зэрэг хүчин зүйлсийг нэгтгэн үнэлсний дараа тогтоогдоно. Эмч эмчилгээний өмнө хувь хүнд тохируулсан төлөвлөгөө боловсруулж, зохион байгуулалтыг урьдчилан тайлбарлана.
2. CyberKnife эмчилгээ өвдөлттэй юу?
Хариулт: CyberKnife эмчилгээ нь зүслэггүй, ямар нэг мэс заслын зүслэг хийхгүй тул ихэнхдээ тод өвдөлт үүсгэдэггүй. Эмчилгээний үед өвчтөн эмчилгээний орон дээр хэвтэж, хөдөлгөөнгүй байхад хангалттай. Гэхдээ өвдөлт мэдрэх байдал хувь хүнээс шалтгаалан ялгаатай бөгөөд маш цөөн тохиолдолд голомтын байрлал онцгой, өвчтөн өвдөлтөд мэдрэмтгий зэрэг хүчин зүйлээс шалтгаалан хөнгөн таагүй мэдрэмж илэрч болно.
3. CyberKnife эмчилгээний гаж нөлөө гарах уу?
Хариулт: CyberKnife нь өндөр нарийвчлалтай, зүслэггүй эмчилгээ тул сөрөг урвал харьцангуй бага байх нь түгээмэл. Олон өвчтөн эмчилгээний дараа тод зовиургүй байдаг ч зарим өвчтөнд арьсны хөнгөн асуудал эсвэл түр зуурын ядралт илэрч болно.
4. Эмчилгээний дараа хэзээ хэвийн амьдралдаа орж болох вэ?
Хариулт: Ихэнх өвчтөн эмчилгээ дууссан өдөртөө эсвэл маргааш нь өдөр тутмын үйл ажиллагаандаа орох боломжтой. Цөөн хүн түр зуур ядрах эсвэл хөнгөн таагүй мэдрэмжтэй байж болох бөгөөд ихэвчлэн 1--2 өдөр амарснаар намддаг.
5. Эмчилгээний явцад болон дараа нь юуг анхаарах вэ?
Хариулт: Туяа эмчилгээний үед арьсны арчилгаа чухал тул эмнэлгийн ажилтны зааврын дагуу цэвэрлэх, чийгшүүлэх, нарнаас хамгаалах, цочроох зүйлээс зайлсхийх зэрэг арчилгааг зөв хэрэгжүүлнэ. Курс дууссаны дараа эмчийн зааврын дагуу дахин үзлэг-хяналтад орж, тогтмол дэглэм ба зохистой хөдөлгөөнөө хадгална. Энэ хугацаанд тод зовиур илрэх, эсвэл өвдөлт нэмэгдэх тохиолдолд эмч эсвэл сувилагчид цаг тухайд нь мэдэгдэж, үнэлгээ хийлгэнэ.
1. Тохиолдол 1:
Өвчтөн: эмэгтэй, 10 настай
Тархины хорт хавдар (глиом)
Шинж тэмдэг: хөл гар сулрах, яриа тод бус болох.
2020-06-14-нд CyberKnife туяа эмчилгээг эхлүүлсэн, туяа өртөлтийн тун PTV 25GY/5GY/5F.
2 сарын дараах дүрсийн хяналтаар тархины ишний хавдрын голомт өмнөхөөс бага зэрэг жижгэрсэн гэж үзүүлсэн. Өвчтөний ухаан санаа сэргэж, хэл ярианы үйл ажиллагаа өмнөхөөс мэдэгдэхүйц сайжирч, дөрвөн мөчний хөдөлгөөн аажмаар хэвийн болсон.

2. Тохиолдол 2:
Өвчтөн: эрэгтэй, 67 настай
Тархины хоёрдогч хорт хавдар
2020-08-03-нд CyberKnife туяа эмчилгээг эхлүүлсэн, туяа өртөлтийн тун 95%GTV DT15GY/5GY/3 удаа.
3 сарын дараах дүрсийн хяналтаар голомт өмнөхөөс мэдэгдэхүйц жижгэрсэн.

3. Тохиолдол 3:
Өвчтөн: эмэгтэй, 46 настай
Элэгний хавдар
Эмчилгээний төлөвлөгөө: 4D симуляци байрлал тогтоолт, S2, S3 хавдрын голомт DT 50GY/10GY/5F.
2020-12-06-нд эмчилгээний өмнөх манай эмнэлгийн MR шинжилгээнд:
1. Элэгний S2, S3, S5 хэсэгт олон тооны зангилаа, жижиг элэгний хавдар байх магадлал өндөр;
2. Элэгний S6 хэсэгт элэгний гемангиом.
2021-04-14-нд дахин үзлэгийн MR шинжилгээнд:
1. "Элэгний хавдрын нэгдсэн эмчилгээний дараах" өөрчлөлт, голомт өмнөхөөс мэдэгдэхүйц жижгэрсэн;
2. Цөсний хүүдийн аденомиоматоз, өмнөхтэй ерөнхийдөө төстэй.

