Цуманд Буцах
Хэлний хорт хавдар нь хэлний хучуур эдээс үүсэлтэй хорт хавдар бөгөөд амны хөндийн хорт хавдрын дунд өвчлөлийн түвшин хамгийн өндөрт ордог. Ихэвчлэн хэлний хажуу ирмэг болон хэлний доод талд үүсдэг бөгөөд эмгэг судлалын үндсэн төрөл нь хавтгай хучуур эсийн хавдар юм. Энэ өвчин нь хэсгийн нэвчилт хүчтэй, эрт үед тунгалгийн булчирхай руу үсэрхийлэх хандлагатайгаараа онцлогтой. Клиникийн илрэлд хэл өвдөх, шархлаа үүсэх, хөдөлгөөний саад гарах зэрэг орно.
1.Хавтгай хучуур эсийн хавдар
90%-иас дээшийг эзэлдэг. Ялгаран хөгжлийн зэрэглэл бага байх тусам хорт чанар өндөр бөгөөд эрт үед тунгалгийн булчирхайн үсэрхийлэл үүсэх нь элбэг.
2.Бусад ховор төрөл
Аденоид-кистоз хавдар, мукоэпидермоид хавдар зэрэг багтах бөгөөд биологийн зан төлөв нь хавтгай хучуур эсийн хавдраас ялгаатай.
3.Молекулын ангилал
HPV-ийн байдал болон генийн мутацид тулгуурлан ангилдаг бөгөөд HPV эерэг тохиолдлын тавилан нь сөрөг тохиолдлоос харьцангуй сайн байдаг.
1.Тамхи ба архи
Тамхи татах, утаагүй тамхи хэрэглэх болон архийг их хэмжээгээр хэрэглэх нь гол эрсдэлийн хүчин зүйл бөгөөд хоёул хавсарвал хавдар үүсгэх эрсдэлийг нэмэгдүүлдэг.
2.HPV халдвар
HPV16 хэвшинж нь E6/E7 уургаар дамжин эсийн мөчлөгийг алдагдуулж, хэлний хорт хавдартай нягт холбоотой байж болно.
3.Удамшлын хүчин зүйл
Фанконийн цус багадалт зэрэг удамшлын шинж нь өртөмтгий байдлыг нэмэгдүүлдэг.
4.Амны хөндийн хэсгийн хүчин зүйл
Тохироогүй нөхөн сэргээх хийц, хурц шүдний ирмэгээс үүдэлтэй удаан хугацааны архаг гэмтэл, мөн амны хөндийн ариун цэвэр муу байх.
5.Бусад хүчин зүйл
Дархлаа дарангуйлагдах, А,С,Е витамины дутагдал болон бетел самрыг удаан хугацаагаар идэх дадал.
1.Эрсдэлийн хүчин зүйлээс зайлсхийх
Тамхинаас гарах, архийг хязгаарлах, бетел самраас татгалзах, салстын удаан хугацааны цочролыг арилгах.
2.Амны хөндийн ариун цэвэр ба эрүүл мэндийн арчилгаа
Амны хөндийн ариун цэврийг сайн сахих, тогтмол үзлэг хийлгэж, архаг гэмтээх хүчин зүйлсийг арилгах.
3.HPV-ээс сэргийлэх
HPV вакцин хийлгэх, аюулгүй бэлгийн зан үйлийг баримтлан халдвар авах эрсдэлийг бууруулах.
4.Эрүүл хооллолт
Жимс, ногоо түлхүү хэрэглэх, аминдэм нөхөх, хэт халуун, хэт халуун ногоотой хоолноос зайлсхийх.
5.Өөрөө хянах ба дүрс оношилгоо
Хэлийг тогтмол өөрөө шалгаж, өндөр эрсдэлтэй бүлэг мэргэжлийн дүрс оношилгоонд хамрагдах.
6.Үйл ажиллагааны сэргээн засах
Мэс заслын дараа яриа, залгих дасгал сургуулилтад идэвхтэй оролцож, амьдралын чанарыг сайжруулах.
Гуангжоугийн Хятадын уламжлалт анагаах ухааны их сургуулийн Жиньшажоу эмнэлэг онцлон тэмдэглэхдээ, хэлний хорт хавдар нь түрэмгий шинжтэй, үсэрхийлэх хандлага өндөр. Мэс заслыг голлосон иж бүрэн эмчилгээг хэрэгжүүлэхийн зэрэгцээ үйл ажиллагааг хадгалахыг чухалчилна. Эрсдэлийн хүчин зүйлээс зайлсхийх, эрт үеийн дүрс оношилгоо хийлгэх мөн MDT загварыг хэрэгжүүлэх нь эмчилгээний үр дүн болон амьдралын чанарыг сайжруулахад чиглэнэ.
Хэлний хорт хавдар нь хэлний хучуур эдээс үүсэлтэй хорт хавдар бөгөөд амны хөндийн хорт хавдрын дунд өвчлөлийн түвшин хамгийн өндөрт ордог. Ихэвчлэн хэлний хажуу ирмэг болон хэлний доод талд үүсдэг бөгөөд эмгэг судлалын үндсэн төрөл нь хавтгай хучуур эсийн хавдар юм. Энэ өвчин нь хэсгийн нэвчилт хүчтэй, эрт үед тунгалгийн булчирхай руу үсэрхийлэх хандлагатайгаараа онцлогтой. Клиникийн илрэлд хэл өвдөх, шархлаа үүсэх, хөдөлгөөний саад гарах зэрэг орно.
1.Хавтгай хучуур эсийн хавдар
90%-иас дээшийг эзэлдэг. Ялгаран хөгжлийн зэрэглэл бага байх тусам хорт чанар өндөр бөгөөд эрт үед тунгалгийн булчирхайн үсэрхийлэл үүсэх нь элбэг.
2.Бусад ховор төрөл
Аденоид-кистоз хавдар, мукоэпидермоид хавдар зэрэг багтах бөгөөд биологийн зан төлөв нь хавтгай хучуур эсийн хавдраас ялгаатай.
3.Молекулын ангилал
HPV-ийн байдал болон генийн мутацид тулгуурлан ангилдаг бөгөөд HPV эерэг тохиолдлын тавилан нь сөрөг тохиолдлоос харьцангуй сайн байдаг.
1.Тамхи ба архи
Тамхи татах, утаагүй тамхи хэрэглэх болон архийг их хэмжээгээр хэрэглэх нь гол эрсдэлийн хүчин зүйл бөгөөд хоёул хавсарвал хавдар үүсгэх эрсдэлийг нэмэгдүүлдэг.
2.HPV халдвар
HPV16 хэвшинж нь E6/E7 уургаар дамжин эсийн мөчлөгийг алдагдуулж, хэлний хорт хавдартай нягт холбоотой байж болно.
3.Удамшлын хүчин зүйл
Фанконийн цус багадалт зэрэг удамшлын шинж нь өртөмтгий байдлыг нэмэгдүүлдэг.
4.Амны хөндийн хэсгийн хүчин зүйл
Тохироогүй нөхөн сэргээх хийц, хурц шүдний ирмэгээс үүдэлтэй удаан хугацааны архаг гэмтэл, мөн амны хөндийн ариун цэвэр муу байх.
5.Бусад хүчин зүйл
Дархлаа дарангуйлагдах, А,С,Е витамины дутагдал болон бетел самрыг удаан хугацаагаар идэх дадал.
1.Эрсдэлийн хүчин зүйлээс зайлсхийх
Тамхинаас гарах, архийг хязгаарлах, бетел самраас татгалзах, салстын удаан хугацааны цочролыг арилгах.
2.Амны хөндийн ариун цэвэр ба эрүүл мэндийн арчилгаа
Амны хөндийн ариун цэврийг сайн сахих, тогтмол үзлэг хийлгэж, архаг гэмтээх хүчин зүйлсийг арилгах.
3.HPV-ээс сэргийлэх
HPV вакцин хийлгэх, аюулгүй бэлгийн зан үйлийг баримтлан халдвар авах эрсдэлийг бууруулах.
4.Эрүүл хооллолт
Жимс, ногоо түлхүү хэрэглэх, аминдэм нөхөх, хэт халуун, хэт халуун ногоотой хоолноос зайлсхийх.
5.Өөрөө хянах ба дүрс оношилгоо
Хэлийг тогтмол өөрөө шалгаж, өндөр эрсдэлтэй бүлэг мэргэжлийн дүрс оношилгоонд хамрагдах.
6.Үйл ажиллагааны сэргээн засах
Мэс заслын дараа яриа, залгих дасгал сургуулилтад идэвхтэй оролцож, амьдралын чанарыг сайжруулах.
Гуангжоугийн Хятадын уламжлалт анагаах ухааны их сургуулийн Жиньшажоу эмнэлэг онцлон тэмдэглэхдээ, хэлний хорт хавдар нь түрэмгий шинжтэй, үсэрхийлэх хандлага өндөр. Мэс заслыг голлосон иж бүрэн эмчилгээг хэрэгжүүлэхийн зэрэгцээ үйл ажиллагааг хадгалахыг чухалчилна. Эрсдэлийн хүчин зүйлээс зайлсхийх, эрт үеийн дүрс оношилгоо хийлгэх мөн MDT загварыг хэрэгжүүлэх нь эмчилгээний үр дүн болон амьдралын чанарыг сайжруулахад чиглэнэ.