Цуманд Буцах
Иргэн Ли хөхний хорт хавдартай гэж оношлогдоод 4 жил болсон бөгөөд хоёр хүүхдийн ганц бие ээж. 2021 оны 7-р сард тэр мэс засал хийлгэж, мэс заслын дараах нэмэлт эмчилгээ (хими болон туяа эмчилгээ)-г бүрэн дуусган, төлөвлөсөн эмчилгээний үе шатаа хэвийн дуусгасан.
Гэвч нэг удаагийн хяналтын үзлэг түүнийг дахин гүн ангал руу түлхсэн---"тархины үсэрхийлэл" гэсэн үр дүн гарсан мөчид гэр бүлийн өөрчлөлт, санхүүгийн дарамт ч бараг зэрэгцэн нөмөрчээ: эмчилгээ, хүүхдүүд, амьдрал гээд бүх зүйл түүнээс сонголт шаардах шиг. Дараа нь манай эмнэлэгт мэс засал болон нарийвчилсан туяа эмчилгээ зэрэг иж бүрэн эмчилгээ хийлгэж, олон талын дэмжлэг авч, тэр хамгийн хүнд үеэ шүд зуун давж гарсан; дахин хяналтын дүрс оношилгоонд тодорхой үсэрхийлэл илрээгүй, ерөнхий байдал өмнөхөөсөө тогтвортой болсон (гэхдээ эмчийн заавраар тогтмол хяналтад байх шаардлагатай). Доор тэр үеийн сэтгэлийн замналаа дурсан өгүүлэв:
Зүүн гараараа цээжний нөхөн сэргээсний дараах хэлбэрийг тэмтэрч үзнэ. Бага зэрэг сорви мэдэгдэвч, хөх авах хагалгааны дараах үеэс хавьгүй дээр болжээ. Харин баруун гаранд атгаастай "тархины үсэрхийлэл"-ийн шинжилгээний хариу мөсөн бөөн шиг---сэтгэл дотор хүйт даан чичрэх мэт. Утасны дэлгэц ассаар: хуучин нөхрийн явуулсан салалтын гэрээ, үг бүрийн завсар тэсвэргүй байдлын өнгө. Хоёр хүүхэд минь нутагтаа ээжийгээ хүлээж байгаа. Гэтэл би эмнэлгийн коридорт зогсоод, цонхны цаадах бүрхэг тэнгэр рүү ширтэн, хэд хэдэн удаа "би дийлэхгүй нь" гэж бодсон.
2021 оны зун хөхний хорт хавдрыг олж мэдэхэд би айгаагүй. Зүүн хөхөө авах мэс заслын дараа эмч "хөх нөхөн сэргээж болно" гэхэд нь би шүд зуун зөвшөөрсөн---бага зэрэг зовлоо ч гэсэн, аль болох "хэвийн хүн" шиг амьдрахыг хүссэн. Дараа нь зорилтот эмчилгээ хийлгэж, 25 удаагийн туяа эмчилгээ үнэхээр хүнд байсан. Толь руу харахад цээж минь аажмаар сэргээд ирж байхад би бүр эмчтэй хошигнож "хорт хавдрын эсүүд лав надаас айж байгаа" гэж хэлж байлаа. 2023 оны 1-р сард хамгийн сүүлчийн "давхар зорилтот" эмчилгээг зогсоож, пиротиниб ууж үргэлжлүүлэхэд нь би арай амьсгаа авах шиг болсон---өдөр бүр хүүхдүүддээ өглөөний цай хийж, сургуульд нь хүргэж өгөөд, амьдрал буцаад хэвэндээ орох гэж байгаа юм шиг санагдсан.
Гэхдээ 5-р сард хяналтын шинжилгээний хариу гарч, гавлын MRI зураг дээр баруун далайцын (occipital) хэсэгт шинээр гарч ирсэн жижиг голомт нь хортой хатгалуур мэт санагдуулсан. Миний эмч тархины үсэрхийлэл гэж үзэж, нөхцөл нь мөн тийм ч өөдрөг биш байгаа тул Жиншажөү эмнэлгийн туяа эмчилгээний 2-р тасагт очиж нарийвчилсан туяа эмчилгээг туршиж үзэхийг зөвлөсөн. Тэр өдөр эмнэлгээс гарахдаа тэнгэр саарал байсан, нөхөн сэргээх мэс заслын зүсэлтээс ч илүү өвдөлттэй.
Бүр дор нь нөхрийн (хуучин нөхрийн) утас. "Би даахгүй нь, салъя." Тэр саяхан тархины үсэрхийлэл гэж гарсныг минь огт дурдаагүй, зүгээр л "амьдрал цааш явахгүй" гэж хэлсэн. Дараа нь тэр байраа зараад өрөө дарсан. Би хоёр хүүхдээ дагуулаад, гартаа үлдсэн хэдхэн мянган юаниа атгаад, танихгүй эмнэлгийн үүдэнд зогсохдоо өөрийгөө салхинд хийсэх тоос мэт мэдэрсэн.
Жиншажөү эмнэлэгт ирсний дараа Туяа эмчилгээний 2-р тасгийн Ван эмч намайг анх хараад л байдал минь хэвийн бишийг мэдсэн. "Ли эгч ээ, тархины үсэрхийллийг одоо хянах арга бий, та эхлээд өөрийгөө битгий айлгаарай" гэж хэлэв. Тэр намайг мэргэжлийн хүнд үгээр сүрдүүлээгүй, зүгээр л өөдөөс минь суугаад цаасан дээр голомтын байрлалыг нэг нэгээр нь зурж өгсөн. "Хараач, бид нарийвчилсан туяа эмчилгээ хэрэглэнэ. Бай онох шиг зөвхөн энэ жижиг цэг рүү чиглүүлнэ, сайн эдийг аль болох гэмтээхгүй" гэж.
Тэр үед би энэ бүхнийг яаж ч сонсох вэ дээ. Толгойд ганц л бодол: эмчилгээ мөнгө хэрэгтэй, хүүхдүүдийг тэжээх ёстой, том нь бага сургуульд, бага нь дөнгөж гүйж сурсан---хэрвээ би унавал тэд түшиггүй болно. Тэр орой палатад би хүүхдүүдийнхээ зургийг илээд, нулимс дэрийг ихэд норгосон---тэдний төлөө би шүд зуун амьдрах ёстой.
Ван эмч намайг ихэвчлэн гөлрөөд байдгийг анзаарсан байх. Тэр үзлэг бүрт хэдэн минут илүү саатана---өнөөдөр "танай бага нь удахгүй сургуульд орох гэж байгаа юу" гэнэ, маргааш нь "өчигдөр таньтай төстэй нэг эгч ирсэн, одоо талбай дээр бүжиглэж чаддаг болсон" гэж ярьна. Тэр намайг эмчилгээнд яаравчлуулаагүй. "Бид эмчилж байхдаа ажиглаад явна, арга үргэлж олдоно. Амьд үлдэх нь юу юунаас чухал" гэж л хэлдэг байв.
Ли ахлах сувилагч бол бас нэг "ердийнхөөр сэтгэдэггүй" хүн. Надад боолт сольж өгөхдөө тэр гэнэтхэн "өнөөдөр цаг агаар сайхан байна, жаахан алхахад тохиромжтой шүү" гэж хэлнэ, эсвэл шууд "танай хүүхдүүд таны хийдэг ямар хоолонд хамгийн дуртай вэ" гэж асууна. Тэр энгийн үгс нарны гэрлийн зөөлөн туяа шиг миний саарал өдрүүд рүү чимээгүйхэн тусдаг байлаа. Нэг удаа би жорлонд нуугдаж уйлж байхад тэр таарсан. Тэр салфетка өгөхийн оронд надтай хамт сөхрөөд "би залуудаа бас том даваа туулж байсан, тэр үед тэнгэр нурах шиг санагдсан. Харин одоо эргээд харахад зүгээр л нэг даваа байсан юм" гэж хэлсэн.
Ахлах сувилагч миний зовлонг сайн ойлгож байсан учраас надад ядуу өвчтөнд зориулсан тэтгэмжийн хүсэлт гаргахад тусалсан. Дараа нь би хэзээ ч эмнэлэгт ирсэн, тэр ажил ихтэй байсан ч гэсэн хэдэн минут заавал гаргаад над дээр ирж, "хоолоо сайн идэж байна уу, нойр чинь ямар байна" гэж асуугаад, санаа амраах хэдэн үг хэлдэг байлаа.
Зүүн талын дүрс: эмчилгээний өмнө Баруун талын дүрс: эмчилгээний дараа
Туяа эмчилгээний өдрүүд надад үнэндээ амар байгаагүй, дотор минь байнга түгшүүртэй. Гэхдээ Ван эмч орж ирээд төлөвлөгөөг тохируулж, Ли ахлах сувилагч инээгээд гэрийн юм асууж суух бүрт би "өнөөдөр дахиад нэг өдөр тэснэ" гэж боддог байлаа. 20 удаагийн туяа эмчилгээ дууссаны дараа хяналт хийж, Ван эмч зургуудыг барьсаар мөрөн дээр минь зөөлөн алгадаад: "Энэ удаагийн хяналтаар сайн хянагдсан байна. Бидний төсөөлснөөс ч дээр" гэж хэлсэн. Би итгэж чадалгүй гэнэт газар сууна, уйлчихсан---өвдсөндөө биш, харин би эцэст нь өөртөө "би хүүхдүүдтэйгээ арай удаан хамт байж чадна" гэж итгэх зоригтой болсон учраас.
Би боловсролгүй, гоё сайхан үг хэлж чаддаггүй. Би зөвхөн нэгийг мэднэ: хэдхэн мянган юаниа атгаад, жаахан хоёр хүүхдээ хараад, тэнгэр нурах шиг санагдсан тэр мөчид Жиньшажоу эмнэлгийн Туяа эмчилгээний 2-р тасгийн эмч, сувилагч нар гараа сунгаж, намайг хүүхдүүдтэй минь хамт шавраас татан гаргасан. Тэд надад зөвхөн өвчин эмчлэх эм өгсөнгүй---хүүхдүүдийнхээ төлөө амьд явах зоригийг өгсөн. Үнэхээр баярлалаа. Энэ насандаа та нартай учирсан нь миний болон хүүхдүүдийн минь хувь заяаны аз жаргал юм!
Иргэн Ли "шавраас татаж гаргасан" гэж хэлэхдээ ганцхан удаагийн эмчилгээний "гайхамшиг"-ийг хэлээгүй. Харин алхам бүр алдагдаагүйг хэлсэн юм: төлөвлөгөөг ойлгомжтой тайлбарласан, үйл явцыг урагшлуулсан, дэмжлэгийг зэрэгцүүлсэн, хяналтын үзлэгийг мартахгүй сануулсан. Манай Жиньшажоу эмнэлгийн баг хүнд нөхцөлд буй илүү олон өвчтөн энд зөвхөн "харагдаад өнгөрөх" биш, харин хэрэгжүүлэх боломжтой эмчилгээ болон тасралтгүй дагаж хянах менежмент авахыг хүсдэг. Бид үр дүнг амлаж чадахгүй, гэхдээ үнэлгээг илүү стандартчилах, менежментийг илүү тасралтгүй болгох, дэмжлэгийг илүү хүртээмжтэй болгохын төлөө чадах бүхнээ хийнэ.
